ZZP special 2 - bemiddelen of tussenkomst

De vorige keer hebben we het wettelijk kader besproken van de zelfstandigen zonder personeel. Ook is ingegaan op de wijze waarop uitsluitsel kan worden verkregen dat inhouding en afdracht van loonheffingen achterwege kunnen blijven. In deze bijdrage gaan wij  in op de wijzen waarop de zzp’er kan worden ingezet, bemiddelen of tussenkomst, en waarmee hierbij rekening moet worden gehouden. Ook worden hierbij de aandachtspunten behandeld die bij onze inspecties aan de orde komen.

Directe relatie tussen opdrachtgever en zzp’er

De meest heldere situatie is die waarin de (uiteindelijke) opdrachtgever een overeenkomst tekent met de zzp’er. Onder de huidige Wet DBA dient de opdrachtgever gebruik te maken van een door de belastingdienst beoordeelde modelovereenkomst. De daadwerkelijk verrichte werkzaamheden moeten overeenkomen met de vastgestelde modelovereenkomst. De opdrachtgever loopt zo geen risico dat er loonheffingen ingehouden en afgedragen worden.

Bij sommige (vaak wat grotere) ondernemingen die meer gebruik maken van de diensten van zzp’ers zien wij de voorkeur om de inhuur daarvan te stroomlijnen. Daarnaast kan het zijn dat opdrachtgevers werkzaamheden of een opdracht willen uitbesteden aan een zzp’, maar hiervoor niet de juiste contacten of netwerk hebben. Op dat moment gaan partijen een rol spelen die een plaats innemen tussen de opdrachtgever en de zzp’er. Wij onderscheiden twee soorten:

  1. De bemiddelaar, waarbij de rol beperkt is tot het bij elkaar brengen van zzp’er en opdrachtgever;
  2. De tussenpersoon, de opdracht van de opdrachtgever aanneemt en voor de uitvoering hiervan de opdracht neerlegt bij de zzp’er.

Bemiddelen

Bij bemiddeling van een zzp’er komt uiteindelijk een directe overeenkomst tot stand tussen de opdrachtgever en de zzp’er. De opdrachtgever verstrekt de te verrichten werkzaamheden direct verstrekt aan de zzp’er. De bemiddelaar brengt deze partijen bij elkaar en ontvangt hiervoor een beloning. Aan de bemiddeling zelf ligt ook een opdracht of overeenkomst ten grondslag. Vaak is een zowel de opdrachtgever als de te bemiddelen zzp’er.  En ook hiervoor geldt dat er een door de belastingdienst beoordeelde modelovereenkomst beschikbaar waarvan gebruik kan worden gemaakt (9051625886 | 21–03–2016).

In de praktijk gaat de rol van de bemiddelaar vaak net nog iets verder. Dan verzorgen ze ook de administratieve begeleiding en afwikkeling tijdens de uitvoering van de opdracht. Ze stellen een driepartijen-overeenkomst vast, waarin ze afspreken dat de administratieve afwikkeling en de geldstroom via de bemiddelaar loopt. De opdrachtgever van de zzp’er loopt het primaire risico met betrekking tot de status van de arbeidsverhouding (en afdracht van loonheffingen). Daarom is het van belang dat uit de overeenkomst en facturen duidelijk blijkt wat partijen met elkaar zijn overeengekomen.

Bij bemiddeling van de zzp’er is er een verhouding tussen drie partijen waarbij de opdracht door de opdrachtgever aan de zzp’er moet zijn gegeven en aan de bemiddelaar moet de opdracht zijn toebedeeld om aan de opdrachtgever voor de werkzaamheden van de zzp’er te factureren alsmede voor de eigen bemiddeling- en administratieve activiteiten. Er moet daarom duidelijk in de overeenkomst van opdracht staan wat de verstrekte opdracht inhoudt. Daarnaast staat er in dat er sprake is van verstrekking aan de zzp’er. Behalve bij de verhouding tussen bemiddelingsbureau en de zzp’er moet dtussen de opdrachtgever en zzp’er een overeenkomst worden vastgesteld. Voor een dergelijke driepartijenverhouding is ook een beoordeelde modelovereenkomst beschikbaar welke de drie partijen kunnen toepassen (9091568203 | 17–03–2016).

Twee aandachtspunten

Met betrekking tot de administratieve kant bij de uit te voeren opdracht willen wij ook een tweetal aandachtspunten vermelden. De opdrachtgever heeft een directe verantwoordelijkheid  bij het vaststellen van de identiteit van de zelfstandige, het bemiddelingsbureau vergeet dit vaak. Het bemiddelingsbureau moet toezien dat de zzp’er zichzelf identificeert bij de opdrachtgever. Dit door de zzp’er en de opdrachtgever hier op te wijzen in de opdrachtbevestiging.

Bij de afwikkeling van facturen en geldstroom moet deze in lijn liggen met de vastgelegde verhouding tussen partijen.  De zzp’er stuurt een eigen factuur of het bemiddelingsbureau stuurt de zzp’er een selfbilling-factuur met een specificatie van de opdracht en de verrichte werkzaamheden. Ook de opdrachtgever krijgt een factuur. Het bemiddelingsbureau zet hier  zichtbaar op dat de facturatie ‘namens’ de zzp’er is. De bemiddelaar is immers geen partij bij de factuur.

Een complicerende factor hierbij is dat met name de wat grotere opdrachtgevers soms werken met selfbilling. In deze situatie moet de selfbilling-factuur zelf in ieder geval te herleiden zijn naar de betreffende verstrekte opdracht. Daarnaast ook naar de zzp’er. De selfbilling-factuur zal voorts veelal zijn gericht aan het bemiddelingsbureau en betrekking hebben op het totale bedrag, dus het door het bemiddelingsbureau in rekening te brengen tarief  inclusief de bemiddelingsfee. Hierdoor is niet direct vast te stellen dat de facturatie namens de zzp’er is. Dit moeten ze dan op een andere manier vestleggen. Bijvoorbeeld in een overeenkomst.

Tussenkomst

De meeste zzp’ers zijn werkzaam bij een opdrachtgever via tussenkomst. In dit geval verstrekt de opdrachtgever de opdracht aan een tussenkomstbureau, waarbij deze de opdracht doorzet naar een zzp’er. De opdrachtgever en tussenkomstbureau stellen een overeenkomst van opdracht vast. Ook het tussenkomstbureau en de zzp’er tekenen een overeenkomst van opdracht. Met de zzp’er moet er in ieder geval een beoordeelde modelovereenkomst zijn, waarbij ze bij voorkeur gebruik maken van de modelovereenkomst die specifiek bedoeld is voor de tussenkomstsituatie (9015550000-09-2 | 29–02–2016). De modelovereenkomst die een gezagsverhouding uitsluit (9015550000-06-2 | 29–02–2016) past men in de praktijk ook toe. Deze is echter meer geschikt voor situaties waarin het tussenkomstbureau daadwerkelijk ook zelf een opdracht aanneemt en daarbij voor de uitvoering zelf ervoor kiest om de zzp’er in te schakelen.

In alle gevallen van tussenkomst is van belang dat het tussenkomstbureau borgt dat de daadwerkelijk te verrichten werkzaamheden overeenstemmen met de overeenkomst met de zzp’er. Dit zoals ook is opgenomen het uittreksel KvK van de zzp’er. Belangrijk is dat de te verstrekken opdracht door de opdrachtgever goed en nauwkeurig is beschreven in de overeenkomst van opdracht aan het tussenkomstbureau. Zoals hiervoor gezegd, onder tussenkomstbureau verstaan we ook ondernemingen die daadwerkelijk ook zelf opdrachten aannemen (zoals bijvoorbeeld het schoonmaakbedrijf die voor de glasbewassing gebruik maakt van een aantal zzp’ers).

Volgende blogs over de ZZP’er

In deze bijdrage las u over de wijzen waarop de zzp’er werkzaam kan zijn ten behoeve van de opdrachtgever. Ook is kort ingegaan op enkele belangrijke aandachtspunten die wij bij onze audits meenemen. In de volgende bijdrage zal worden ingegaan op het werken met uit het buitenland afkomstige zelfstandigen.